Wiecie, gdzie można znaleźć bardzo dużo zabytków związanych z wszelkiego rodzaju jednostkami pływającymi? Odpowiecie, że w muzeum i tak, prędzej czy później te akurat zabytki do muzeum trafią. W tym przypadku chodzi jednak o tor wodny Świnoujście – Szczecin, który, jak się okazało podczas pogłębiania – stanowi prawdziwy skarbiec morskich artefaktów.
To, co wydobyto z dna podczas prac przy pogłębianiu toru wodnego, może spędzić sen z powiek niejednemu muzealnikowi – do tej pory, jak się okazuje, wydobyto ponad sto przedmiotów, wśród których znajdują się m.in. kotwice, boje, części uzbrojenia czy jednostek. Najstarsze z wyłowionych obiektów pochodzą ze średniowiecza, ale wśród znalezisk znalazły się kawałki u-boota a także wiele części uszkodzonego w 1945 r. na Kanale Piastowskim i zatopionego później w Bałtyku przez Rosjan pancernika Lützow. To z niego pochodzi ważąca 9 ton tylna ścianka wieży artyleryjskiej 280 mm.
We wtorek, 12 maja w Szczecinie wyładowano kolejną, piątą już partię eksponatów, ważącą łącznie ok. 20 ton. Trafią one do Kołobrzeskiego Skansenu Morskiego, gdzie zostaną wymyte, oczyszczone i pomalowane.
Część ze znalezionych obiektów ma zapewne ciekawą historię – windę kotwiczną raczej ciężko zgubić, musiała więc do wody trafić wskutek jakiegoś wypadku, eksplozji lub katastrofy. Niektóre z kotwic są z łańcuchami kotwicznymi, inne bez. Jak na obiekty, które tak wiele lat przeleżały w wodzie, znaleziska są "w zadziwiająco dobrym stanie", jak skomentował dyrektor Muzeum Oręża Polskiego w Kołobrzegu Aleksander Ostasz.
Obiekty wydobywane podczas pogłębiania toru wodnego, sklasyfikowane jako zabytki, trafiają do muzeów – nie tylko w Kołobrzegu, ale też do Muzeum Narodowego w Szczecinie i do Fortu Zachodniego i Fortu Gerharda w Świnoujściu.
Modernizacja toru wodnego Świnoujście-Szczecin obejmuje pogłębienie toru wodnego do 12,5 m na odcinku ok. 62 km, z równoczesnym jego poszerzeniem do 100 m oraz m.in. przebudowę skarp brzegowych, pogłębienie i poszerzenie obrotnic dla statków i budowę dwóch sztucznych wysp na Zalewie Szczecińskim. Dzięki pogłębieniu toru wodnego do 12,5 m maksymalne dopuszczalne zanurzenie statków, zawijających do Szczecina, zwiększy się do ok. 11 m.
