Brak produktów w koszyku.
Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego opublikowało właśnie „Słownik feminatywów Związku Uczelni w Gdańsku im. Daniela Fahrenheita”. Dzieło ma za zadanie usystematyzować i uprościć komunikację, a przede wszystkim zmienić nasz sposób myślenia o równości płci. Czy proponowane tam żeńskie formy zawodów wejdą do języka codziennego? Oto jest pytanie…
Po co to komu?
Ja czytamy w Słowniku, język kształtuje nasz myślenie, a ono – rzeczywistość. Używając feminatywów, czyli żeńskich form wyrazów, sprawiamy, że kobieta wykonująca dany zawód przestaje nas dziwić. I do tego momentu jest OK. Potem rabi się ciekawiej. Niektóre feminatywy brzmią zupełnie naturalnie (nauczycielka, pielęgniarka, cesarzowa), inne już mniej (neurobiolożka, gościni), a jeszcze inne wydają się wręcz pretensjonalne (ministra, prezydentka).
Co więcej, zauważmy, że wszystkie wymienione tu wyrazy padły w mianowniku – kiedy zaczniemy odmieniać je przez liczby i przypadki, robi się znacznie ciekawiej: przyszliśmy do ministry? A jeśli panie były dwie, to do minister, czy do ministr?
Słownik feminatywów opracowany przez dr. hab. Zenona Licę ma rozwiązać te dylematy. Podaje w zgrabnych tabelkach odmiany przez wszystkie przypadki, i to zarówno w liczbie pojedynczej, jak i mnogiej. A ponieważ jest dostępny online, postanowiliśmy sprawdzić, co też jest napisane w temacie zawodów związanych z morzem.
Co z tą oficerką mechaniczką?
W angielskim sprawa jest prosta: stanowisko nazywa się Chief Engineer niezależnie od tego, kto je piastuje. Po polsku, zgodnie z wytycznymi Słownika, mężczyzna to starszy oficer mechanik, a kobieta? Hmmm.
Prawdopodobnie większość z nas użyłaby zwrotu starsza oficer mechanik. W Słowniku czytamy jednak, że jest to forma żeńska zmaskulinizowana. A model zapewniający pełną zgodność rodzajową to starsza oficerka mechaniczka. Rozmawiamy więc ze starszymi oficerkami mechaniczkami. Zwracamy się do starszej oficerki mechaniczki. I tak dalej.
Elektronika i malutka elektroniczka
Specjalista elektronik okrętowy to po angielsku Marine Electronics Specialist. Jeśli to stanowisko piastuje kobieta, wydaje się, że właściwym zwrotem będzie specjalista elektronik okrętowa. Słownik podkreśla jednak, że jest to forma generyczno-zmaskulinizowana. Prawdziwy feminatyw powinien brzmieć: specjalistka elektroniczka okrętowa. Przekazujemy wiadomość specjalistce elektroniczce okrętowej. Rozmawiamy o specjalistkach elektroniczkach okrętowych. Na szczęście zwracamy się do nich znacznie prościej: Szanowne panie!
Marynarka – i wcale nie chodzi o ubranie…
Inną ciekawostką jest starszy marynarz, po angielsku: Able Seaman. A co z kobietą? Cóż… jest to starsza marynarka. Widzimy starszą marynarkę. Rozmawiamy o starszych marynarkach. W wołaczu to będzie Szanowna Pani Marynarko/ Szanowne Panie Marynarki! Brzmi dziwacznie, a nawet trochę śmiesznie – pomijając już fakt, że słowo marynarka ma, poza odniesieniem do kobiety, dwa inne znaczenia. Z tego powodu Słownik podaje, że „W oficjalnych nazwach stanowisk, stopni oraz funkcji związanych z żeglugą może być zachowywana nazwa starszy marynarz niezależnie od płci osoby”. Ufff.
Amy Bauernschmidt – pierwsza kobieta, która została dowódcą lotniskowca.

